საშვილოსნოს დაშვება
საშვილოსნო ის ორგანოა, რომელშიც განაყოფიერებული კვერცხუჯრედი (ემბრიონი) იმპლანტირდება, იზრდება და მშობიარობამდე ვითარდება. მუქი ვარდისფერი საშვილოსნო მენჯში, შარდის ბუშტის უკან და მსხვილი ნაწლავის წინ მდებარეობს.
ქალებში, რომლებსაც არ უმშობიარიათ, საშვილოსნოს ზომა 5-6 სმ-ია, მშობიარეებში კი 6-7 სმ. იოგები, რომლებიც სასქესო არის ორგანოებს თავის ადგილზე აკავებენ, ასაკის მატების, მშობიარობათა რაოდენობისა და სახეობის გამო შეიძლება ფუნქციას კარგავდნენ. ამ საყრდენის დაკარგვის გამო საშვილოსნო ქვემოთ ჩამოიწევს ან საშოდან გამოდის. საშვილოსნოს დაშვებას ასევე იწვევს ორსულობათა დიდი რაოდენობა, ესტროგენის დეფიციტი, ბუნებრივი ვაგინალური მშობიარობა, მსხვილი ბავშვის გაჩენა, სიმძიმეების აწევა, მუდმივი ხველა, ჭარბწონიანობა, ფილტვის ზოგიერთი დაავადება, ქრონიკული ყაბზობა და ზედმეტი დაჭიმვა.
საშვილოსნოს დაშვება ხშირად პოსტმენოპაუზურ პერიოდში და იმ ქალებში გვხვდება, რომლებსაც ერთი ან მეტი ვაგინალური მშობიარობა ჰქონიათ. გენეტიკურად სუსტი შემაერთებელი ქსოვილიც რისკფაქტორთაგან ერთ-ერთია.
ზომიერად გამოხატულ საშვილოსნოს დაშვებას თან ახლავს ისეთი სიმპტომები, როგორიცაა წელის ტკივილი, შეგრძნება, თითქოს საშოდან რაღაც გამოდის, სავსების ან წევის შეგრძნება მენჯსა და საშოში, ტკივილი სქესობრივი აქტის დროს.
მენჯის კუნთების გამაძლიერებელ კეგელის ვარჯიშებს მსუბუქ და საშუალო შემთხვევებში დაავადების სიმპტომების შემსუბუქება შეუძლია.
თუმცა მოწინავე შემთხვევებში საჭიროა ქირურგიული ჩარევა. ოპერაცია შეიძლება შესრულდეს მუცლის ან საშოს გზით.
კეგელის ვარჯიშები პროფილაქტიკის სახით სრულდება საშვილოსნოს, შარდის ბუშტისა და ნაწლავების დამჭერი მენჯის ფსკერის კუნთების შეკუმშვით. მენჯის ფსკერის კუნთები ის კუნთოვანი ჯგუფია, რომელსაც შარდვის შესაჩერებლად ვკუმშავთ. თუ მენჯის ფსკერი გაძლიერდა, ის მენჯის ორგანოებს უკეთეს საყრდენს აძლევს და საშვილოსნოს დაშვებასთან დაკავშირებული სიმპტომები მცირდება. კეგელის ვარჯიშებისას მენჯის კუნთები 5 წამით იკუმშება, შემდეგ 5 წამით იხსნება. ეს ვარჯიშები უნდა გამეორდეს 10-ჯერ და დღეში სულ მცირე 3-ჯერ.
მოწინავე დაშვებისას ქალებს საშვილოსნოს ხელით შეხება შეუძლიათ. უფრო მოწინავე შემთხვევებში საშვილოსნო შეიძლება მთლიანად გამოვიდეს საშოდან. საშვილოსნოს დაშვება გავლენას ახდენს მის მიმდებარე მსხვილ ნაწლავსა და შარდის ბუშტზეც. საშოსა და მენჯში სავსება და ტკივილი იგრძნობა ფეხზე დგომისას, დაჭიმვისას, ხველისა და ცემინებისას. თუ სწორი ნაწლავი (მსხვილი ნაწლავის დაბოლოება) საშვილოსნოსთან ერთად ეშვება, ის საშოსთან ახლოვდება და ეს ყაბზობას იწვევს. თუ შარდის ბუშტია დაშვებული, ვითარდება შარდის შეუკავებლობა დგომის, სიცილისა და სქესობრივი აქტის დროს, ასევე გაძნელებული შარდვა. დაშვებული სასქესო ორგანოები უარყოფითად მოქმედებს სქესობრივ ცხოვრებაზეც. როდესაც პაციენტი ექიმს შარდის შეუკავებლობისა და ვულვის არეში სავსების ჩივილებით მიმართავს, დიაგნოზი სათანადო გინეკოლოგიური გამოკვლევით ადვილად ისმება.
საშვილოსნოს დაშვების მკურნალობა ინდივიდუალურად იგეგმება. მკურნალობის არჩევანზე გავლენას ახდენს დაავადების სიმძიმე, პაციენტის ასაკი, ჯანმრთელობის მდგომარეობა და შვილის ყოლის სურვილი. მსუბუქიდან ზომიერამდე დაშვებისას კეგელის ვარჯიშებს შეუძლია დაშვების ნაწილობრივ შეჩერება. თუმცა მოწინავე შემთხვევებში ქირურგიული ოპერაცია გარდაუვალია. ქალებს, რომლებსაც საშოს შევიწროების ოპერაცია აქვთ გადატანილი, ხელახალი ორსულობისას საკეისრო კვეთით მშობიარობა ურჩევენ.
თუ საშვილოსნოს დაშვება მძიმეა, მუცელში აღწევენ იოგებს, რომლებიც საშვილოსნოს თავის ადგილზე აკავებენ, ზემოთ ჭიმავენ და აძლიერებენ. ეს ქირურგიული ჩარევა საშვილოსნოს ამოკვეთის გარეშე იძლევა გადაწყვეტას. თუმცა დაკიდების ოპერაციებით მიღებული შედეგები შეიძლება ძალიან ხანგრძლივი არ იყოს. არსებობს რისკი, რომ დაშვება ხელახლა გამოვლინდეს. საშვილოსნოს დაშვების პრობლემის თავიდან ასაცილებლად ჯანსაღი კვება და ჭარბი წონის არდაგროვება ყველაზე მნიშვნელოვანი ზომებია. დაგვეხმარება მუცლის ფსკერის კუნთების გამაძლიერებელი ვარჯიშებიც.
ნუ დაუშვებთ, რომ შარდის შეუკავებლობამ სოციალური ცხოვრებისგან გაგრიყოთ!
შარდის შეუკავებლობა, რომელიც ისეთი მიზეზებით ვითარდება, როგორიცაა ხანდაზმული ასაკი, მრავალი მშობიარობა და ჭარბი წონა, შეიძლება თავად იყოს დაავადება ან რომელიმე მნიშვნელოვანი დაავადების სიმპტომი. ეს პრობლემა ქალებში უფრო ხშირია, ვიდრე მამაკაცებში, და ასაკთან ერთად მატულობს.
უარყოფითად მოქმედებს ცხოვრების ხარისხზე
შარდის შეუკავებლობა, რომელიც სიმძიმის აწევის, ცემინებისა და კიბეზე ასვლისას ვლინდება, უარყოფითად მოქმედებს ცხოვრების ხარისხზე. ზოგიერთ პაციენტს ყოველდღიური საქმიანობისას შარდის შეუკავებლობა არ აღენიშნება, თუმცა შეიძლება ჰქონდეს ისეთი პრობლემები, როგორიცაა ხშირი შარდვა ან შარდვის უეცარი სურვილი და ტუალეტამდე მისვლის შეუძლებლობა. ეს პრობლემა სოციალური ცხოვრებისგან აშორებს იმ ქალებს, რომლებიც დღეში 10-15-ჯერ შარდავენ და, რაც უფრო მნიშვნელოვანია, შარდსაც ვერ იკავებენ.
რთული და ტრავმული მშობიარობები შარდის შეუკავებლობის რისკს ზრდის, ხოლო საკეისრო კვეთასა და ბუნებრივ ვაგინალურ მშობიარობას ამ პრობლემაზე მნიშვნელოვანი გავლენა არ აქვს. თუმცა მშობიარობათა დიდმა რაოდენობამ, დახმარებით მშობიარობამ და ხანგრძლივმა სამშობიარო მოქმედებამ შეიძლება შარდის შეუკავებლობა მოიწვიოს.
ჭარბი წონა რისკფაქტორია!
ჭარბი წონა შარდის შეუკავებლობის გამომწვევ წამყვან ფაქტორთაგან ერთ-ერთია. რადგან ჭარბ წონასთან ერთად მუცლის შიდა წნევის მატება საშარდე გზებს რისკის ქვეშ აყენებს. ამ მხრივ შეიძლება დაგვეხმაროს მენჯის ფსკერის კუნთების გამაძლიერებელი რეგულარული ვარჯიშები. კუნთების გაძლიერება დადებითად მოქმედებს შარდის შეკავებაზე.
ვთქვით, რომ ეს პრობლემა ქალებში უფრო ხშირია, მაგრამ ეს არ ნიშნავს, რომ მამაკაცებს შარდის შეუკავებლობა არ აქვთ. მამაკაცებში სტრესული შარდის შეუკავებლობა ძირითადად პროსტატის ოპერაციის ან მენჯის მოტეხილობების შემდეგ გვხვდება.
შარდის შეუკავებლობის პრობლემა, განსაკუთრებით ხანდაზმულ ასაკობრივ ჯგუფში, უნდა ვმკურნალობდეთ და პაციენტს დაკარგული ცხოვრების ხარისხი დავუბრუნოთ. შარდის შეუკავებლობისთვის, განსაკუთრებით იმ სახეობისთვის, რომელიც შარდის ბუშტის ყელის სუსტი საყრდენის გამო ვითარდება, ტარდება ქირურგიული მკურნალობა. ერთ-ერთი ასეთი მიდგომაა „სლინგის ოპერაცია“. ამ ოპერაციების ხანგრძლივობა 10-15 წუთს არ აღემატება. პაციენტის გაწერა იმავე დღეს შეიძლება. დაკიდების ოპერაციები ყველა პაციენტს არ უტარდება; მკურნალობის წარმატებას განსაზღვრავს პაციენტის სწორი შერჩევა და გამოცდილი ექიმის არსებობა.